Verdedigingswerken

Door de eeuwen heen is Nijmegen van groot strategisch belang geweest. Maar dat betekende nogal wat voor de stad! Vanaf de vroegste tijden is er niet één eeuw voorbij gegaan dat de stad niet werd belegerd of ingenomen.

Een stad zonder muren, forten, zonder een leeg en kaal schootsveld was volstrekt ondenkbaar. De verdediging van de stad was vele, vele eeuwen van levensbelang. Diezelfde verdediging vormde een knellende band waardoor de stad enkele eeuwen lang nog geen meter groeide. Binnen de tot 10 meter hoge stadsmuren leidden de dichte bevolkingsconcentraties en de soms duizenden gelegerde soldaten tot armoede en ziekten, waaronder de Zwarte Dood: de pest.

De strategische ligging van de stad gaf haar een voorname status die koste wat kost in stand gehouden moest worden en die pas kon worden beëindigd toen de wallen geen bescherming meer boden tegen het steeds verder ontwikkelde wapentuig.

Het uithoudingsvermogen van haar burgers is vaak stank voor dank op de proef gesteld. Misschien is dat wel een van de redenen waarom de stad nog steeds wat opstandig, wat anarchistisch zelfs overkomt. Trots op zichzelf en, het moet gezegd, in het verleden soms ook wat arrogant richting andere Gelderse steden. 

Verdedigingswerken 1230- 1732

1230-1300, 1400-1425, 1436-1511, 1525-1536, 1598-1605 (Italiaanse verdediging), 1700-1702 (versterking Coehoorn), 1726-1732 en de Buitenforten in de 19e eeuw.
Voor het maken van dit filmpje hebben we de Historische atlas Nijmegen gebruikt.

Meer weten over de stadsuitbreidingen | Wallen, muren en poorten | Forten in Lent | Fort Krayenhoff