Vóór de Romeinen

Een glijvlucht over het prehistorische landschap van en rond Nijmegen.

Sinds de prehistorie is het gebied rond het huidige Nijmegen al bewoond. Dat is geen wonder, want hier was water in de vorm van de rivier en de beken op de heuvels dus was er scheepvaart en visserij mogelijk. De rivier en vooral de stuwwal waren bovendien van groot strategisch belang. 

De heuvels boden (en bieden) een prachtig maar ook strategisch belangrijk zicht over een wijde omgeving. Ze waren een prima plek om je legers de huisvesten, uitvallen te doen en je terug te trekken als daar de tijd voor was.

Toen de Romeinen deze kant opkwamen hebben ze hier dan ook, boven op die heuvels, kampen voor hun legers opgericht, als verdediging tegen de vijand en als uitvalsbasis voor verdere veroveringen.

Een tijdlijn:

De vorming van het landschap.

De stuwwallen van de Utrechtse heuvelrug, de Veluwe en Nijmegen-Kleef ontstaan en de rivieren waaronder de Waal krijgen langzaamaan een loop die met de huidige te vergelijken is. In het Rijk van Nijmegen wonen Neanderthalers. Aan het eind van de laatste ijstijd ontstaan de smeltwaterdalen.

De eerste bewoners

In deze periode vestigen zich de eerste bewoners die leefden van de jacht, de visserij en het verzamelen van planten en vruchten. In de directe omgeving van de "Ovatonde" in de Waalsprong (als je vanuit Arnhem net Nijmegen binnenrijdt) zijn resten van kampplaatsen gevonden. Die vondsten zijn zó belangrijk dat het gebied is aangemerkt als archeologisch rijksmonument. Zo'n status betekent overigens niet altijd, net als hier, dat er veel te zien is.
Rond 3700 v. Chr. vestigden zich hier aan de noordkant van de Waal, in het gebied dat nu de wijk de Grote Boel vormt, de eerste Betuwse boeren die boerden in "gemengd bedrijf". Van rond 2000 v.Chr dateren begravingen op de Hunnerberg. De Hunnerberg is deel van de heuvelrug die je ziet als je Nijmegen binnenkomt.

Graven gevonden

De Brons- en IJzertijd. Gevonden: Grafheuvels op Kops Plateau en Hunnerberg, urnenveld op het Kops Plateau en Valkhof. Ook het Kops Plateau maakt deel uit van de heuvelrug die je ziet als je Nijmegen binnenkomt.

De eerste grote Nijmegenaren

Uit deze periode dateren onder meer wapengraven op het Kops Plateau en Keizer Traianusplein en twee in het oog springende vondsten:  een van een krijgsheer in wiens graf onder meer een paardentuig en onderdelen van een strijdwagen werden bijgezet. In museum Het Valkhof vind je een reconstructie van zo'n strijdwagen. Een andere belangrijke vondst (uit 1998) was die van de "Man van Lent" op de hoek van de Turennesingel en de Laauwikstraat in Lent. Er is samen met hem nog iemand anders in zijn graf gevonden samen met bronzen oorringtjes en vlechtringen. Belangrijke prehistorische vondsten zijn te bekijken in de Historische tuin Lent. Op aanvraag organiseren ze rondleidingen door de tuin en het kleine museum.