Februari 1944: Nijmegen gebombardeerd - 800 doden

Op 22 februari 1944 stegen, met het doel een aanval uit te voeren op vliegtuigfabrieken in het Duitste Gotha,  vanuit Engeland 177 Amerikaanse bommenwerpers op. Weer en zicht waren echter zo slecht dat besloten werd om in plaats van Gotha "gelegenheidsdoelen" te gaan bombarderen. Voor Nijmegen werd voor het spoorwegemplacement in de omgeving van het spoorwegstation gekozen. Onkunde en onervarenheid leidden ertoe dat de bommen te vroeg werden afgeworpen en terecht kwamen in de binnenstad van Nijmegen, die voor een groot deel werd verwoest.

Toen de bommenwerpers richting Duitsland vlogen was er een luchtalarm afgegeven maar ze kwamen alweer terug met hun dodelijke last toen het sein veilig werd gegeven. Daardoor waren er veel mensen op straat. De ellende werd nog groter doordat de hoofd-waterleiding werd geraakt. Daardoor moest er water uit de Waal worden gepompt. De waterdruk was te laag, de afstand (rond de 500 meter) en het hoogteverschil (30 meter) te groot. Grote delen van de binnenstad brandden in drie dagen volledig uit.

Gelet op onder meer de relatieve onervarenheid van de bemanningen had de keuze voor het doel nooit gemaakt mogen worden en de manier waarop de aanval werd uitgevoerd was beneden peil. Er was in die zin geen sprake van een vergissing dat Nijmegen daadwerkelijk als doel werd gekozen. De vergissing zat hem in een verkeerd uitgevoerde aanval op een doel dat vrijwel naast het centrum was gelegen.

Van de 800 doden waren er zo'n 200 jonger dan 16 jaar. 

Het volgende is een fragment uit een film uit 1994. Wat vooral beklijft is de verwarring over iets dat binnen enkele seconden mensenlevenen het het leven van en in een bloejende stad kan verwoesten. Voor veel Nijmegenaren die de stad voor de oorlog hebben gekend was "het hert er uut", was het hart uit de stad. Dat dat later, dankzij de veerkracht van de stad, heeft geresulteerd in een nieuw centrum met tal van eeuwenoude accenten is een geschenk aan hen die in de vuurhaard hun leven lieten en een geschenk aan u die hier rondloop en zich verbaast over zoveel moois dat opnieuw is opgebouwd.

Bron foto centrum na de bevrijding: RAN; Regionaal Archief Nijmegen