De zuid-noord as van de Romeinse route in Nijmegen

Vanuit het zuiden kwam er een Romeinse weg van Tongeren in België Nijmegen binnen.

Deze weg ligt het bosgebied Heumensoord en liep van Tongeren, dwars door Limburg en dan kaarsrecht van Cuijk, via de Driehuizerweg, de Heijendaalseweg en de Coehoornstraat naar het Kelfkensbos.

Op het huidige Kelfkensbos lag het belangrijke kruispunt van wegen en de vindplaats van de Godenpijler.

Romeinse wachtpost op Heumensoord

Heumensoord is pas ruim anderhalve eeuw bos. Daarvóór was het heidegebied. Je kon dus mijlenver kijken. In het Heumensoord is langs de boven beschreven weg een Romeinse wachtpost gevonden. De weg zelf ligt er ook nog gedeeltelijk, maar is alleen voor geoefende ogen te herkennen.

De weg vanuit het zuiden moet verder naar het noorden een vervolg hebben gehad via Elst naar Arnhem-Meinerswijk. Hoe die weg liep is niet duidelijk.

Onderstaand kaartje geeft de ligging van de zuidelijke Romeinse weg aan en verduidelijkt eveneens dat deze Romeinse weg niet samenvalt met het onlangs aangelegde fietspad. Iets wat soms wordt beweerd.

De Romeinse route en het fietspad naar Cuijk

De Romeinse route van Cuijk naar Nijmegen en het MaasWaalpad

Sommigen denken dat de Romeinse weg gelijk liep met de St. Annastraat (de "Via Gladiola" van de Vierdaagse) of met de snelfietsroute MaasWaalpad die Nijmegen met Cuijk verbindt, maar dat is niet zo.

De groene route is het MaasWaalpad, de rode gestippelde route is het tracé van de Romeinse weg Cuijk - Nijmegen. Zoals je ziet komt maar een heel klein deel (een stukje van de Kuilseweg) met de Romeinse route overeen.

Het zou ook een goed idee zijn (geweest) de Romeinse route te herstellen. Ook dan was je bij de Radboud Universiteit uitgekomen. En veel meer mensen dan nu zouden de Romeinse wachtpost midden in de bossen van Heumensoord hebben ontdekt.

Een en ander neemt niet weg dat dit een héél mooie route is, zeker de moeite van het fietsen waard!

Bekend is dat er bij de spoorbrug van Nijmegen een Romeinse brug moet hebben gelegen. Er zijn in 1981 ijzeren paalschoenen gevonden. "Paalschoenen werden door de Romeinen gebruikt om houten funderingspalen diep de bodem in te kunnen slaan als ondergrond voor brugpijlers en landhoofden. Tussen 1985 en 1987 vond men bij de spoorbrug een constructie van paalschoenen, zware balken en natuursteen. Er heeft (nog) geen grondig archeologisch onderzoek naar deze vondst plaatsgevonden. Toch is het duidelijk dat het hier gaat om de resten van een Romeinse brug." Citaat met dank aan Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

De plaats van die brug is natuurlijk niet vreemd als je bedenkt dat de stad Ulpia Noviomagus daar vlakbij lag. En hoe zou je anders naar het noorden naar de Limes moeten komen.

Romeinse wegen noord - zuid

In rood de Romeinse wegen ten noorden van Nijmegen

Een groot deel van de wegen is nooit opgegraven maar de veronderstellingen over het verdere verloop zijn dan gebaseerd op oude wegennamen, oude verhalen en verslagen en aanwijzingen in het landschap. Het ligt verder voor de hand dat de Romeinse wegen op bepaalde tracés een verloop hadden dat overeeenkomt met nog bestaande wegen. Deze hebben namen als Heerweg, Heirbaan en Koningsweg. 
Met name over het verloop van de weg ten noorden van Nijmegen is nog veel onduidelijk. Meer hierover: https://nl.wikipedia.org/wiki/Castra_Herculis